امام خمینی (ره)سر تیتر

اختصاصی/ حجت الاسلام پناهیان: برداشت مردم جهان از دین صحیح نیست/دین و عقل تعارض ندارند/امام راحل دعوت کننده به عقل بود

پایگاه اینترنتی کنگره جهانی محبان اهل بیت_ حجت الاسلام والمسلمین پناهیان در وبیناری که به مناسبت ارتحال امام خمینی(ره)، توسط کنگره جهانی محبان اهل بیت(ع) برگزار گردید به ایراد سخنرانی و تبیین شخصیت امام راحل پرداخت.

وی در ابتدای این وبینار که با حضور اساتید و نخبگان جهان اسلام از ۹ کشور اسلامی برگزار شد افزود: توفیق دارم که خدمت همه دوستان مطالبی را هرچند مختصر به یاد حضرت امام خمینی (ره) عرض کنم . امروز ما وظیفه داریم امام خمینی (ره) را به مردم جهان و حتی کسانی که در ادیان دیگر هستند بشناسانیم.پیام حضرت امام رضوان الله به هیچ وجه محدود به تشیع و حتی عالم اسلام نیست .
پناهیان با اشاره به خاطره ای از دوران نوجوانی خود افزود: من یادم هست زمانی که در دبیرستان دانش آموز بودم یک جمله از حضرت امام را روی کتاب خودم نوشته بودم و قبل از پیروزی انقلاب آن را همیشه به همراه داشتم ، حضرت امام فرموده بودند: ای دریای بیکران انسان ها به پا خیزیزد. این جمله واقعا برای من در سن نوجوانی جمله ی جذابی بود.

او با اشاره به علل نرسیدن پیام امام راحل به مردم مظلوم دنیا گفت: اما متاسفانه چند مانع بسیار بزرگ وجود دارد که موجب شده است پیام جهانی حضرت امام توسط مردم جهان شنیده نشود. غیر از اینکه دشمنان انسانیت و دشمنان اسلام نمی خواهند پیام حضرت امام به مردم مظلوم و منصف جهان برسد و حتی حضرت امام را تحریف می کنند موانع دیگری هم وجود دارد، که آن موانع به دست خود ما قابل برطرف شدن هستند.
مانع اول تلقی جهانی از دین هست. برداشت مردم جهان از تعریف دین برداشت صحیحی نیست.بسیاری از روشنفکران و حتی بسیاری از مردم عوام و حتی بسیاری از متدینین به انواع ادیان در عالم، برداشتشان از دین برداشت غلطی است.
این مبلغ بین المللی ادامه داد: فهم آنها از دین بر اساس تعریفی است که دین مسیحیت در قرون وسطی از خودش ارائه داده است این تعریف شامل چند عنصر اساسی است و آن تعریف این است که:
دین یک سلسله امور مقدسی است و یک سلسله امور اعتقادی است که اولا:لزوما نباید عقلانی باشد ، ثانیا: به دنیا و به سعادت انسان در دنیا خیلی کاری ندارد و به واقعیت های حیات بشر نمی پردازد.
درحالی که دین قبل از اینکه رابطه ی انسان را با خدا تنظیم کند و قبل از اینکه ما را برای حیات اخروی آماده کند و سعادتمند بکند، قبل از این دو ، به آماده کردن دنیای ما و به تنظیم روابط اجتماعی ما می پردازد و تمام مفاهیم و احکام دین کاملا عقلانی و موافق واقعیت وجود انسان و نیازهای انسان و واقعیت اجتماع بشری و واقعیت طبیعتی است که انسان در آن طبیعت در حال زندگیست . پس دین یک امر به شدت عقلانی و واقع گرا و برطرف کننده ی نیاز انسان در حیات دنیایی است.
او با اشاره له موضوع عدم تعارض دین و عقل گفت:  هرگز عقل انسان را تعطیل نمیکند و اینکه بخواهد انسان را بر خلاف عقل وادار به تبعیت از فرامین الهی بکند بلکه دین راهنمای عقل است و دین علاقه مند است انسان عقلش را رشد دهد تا فلسفه و حکمت احکام الهی را درک کند. حتی اگر شما به علوم تجربی توجه کنید هیچ نتیجه ی علمی در اثر تجربه، خلاف دین پیدا نمیکنید مگر اینکه جایی تجربه ی ناقص یا با روش غیر علمی انجام گرفته باشد والا اکثریت قاطع نتایج تحقیقات و پژوهش های علمی-تجربی مطابق آنچه هستند که در دین آمده.در این علوم تجربی به ویژه در علوم انسانی هرجا با دقت بیشتری یک پژوهش علمی صورت گرفته است مؤید فرامین الهی و مؤید معارف دینی بوده است .
خب زمانی که ما می گوییم انقلاب اسلامی ایران توسط امام خمینی که یک رهبر دینی است رهبری شده است برداشت مردم از امام خمینی (ره) و از یک انقلاب دینی برداشت صحیحی نخواهد بود چون تعریف صحیحی از دین ندارند. اگر ما تعریف مردم جهان را از دین اصلاح کنیم و دین را چیزی جز عقلانیت و راهنمایی عقل و مخالفت با هوای نفس که دشمن عقل است ، ندانیم اولین مانع را برای معرفی امام خمینی (ره) و انقلاب اسلامی و حتی معرفی اسلام به جهان برطرف کرده ایم .
الان برای بیماری کرونا در هر جای عالم واکسنی تهیه شود مردم این واکسن را نتیجه ی یک فعالیت علمی_تجربی می دانند و از آن استفاده می کنند و در هرجای عالم از علم اقتصاد یا در فلسفه یک نظریه ینجات بخشی ارائه شود همه ی مردم جهان اگر اهل انصاف باشند و هشیار باشند می روند آن را مطالعه میکنند و از آن نظریه استفاده می کنند و شاید در کشور خودشان هم آن را ترویج کنند . ما امروز باید برای نچات بشر به وسیله ی دین ابتدا تعریف مردم جهان از دین را اصلاح کنیم . اگر ما دین و حتی دین اسلام را درست معرفی کنیم و به مردم جهان بگوییم لازمه ی عقلانی رفتار کردن این نیست که شما حتما دین خود را تغییر دهید و بیایید از دین اسلام تبعیت کنیم بلكه راهنمايي هاي عقلاني ىين اسلام را بشنويد اگر مانند یک نظریه ی اجتماعی و انسانی ، یک نظریه روان شناسانه ، یک نظریه ی فلسفی در زمینه های مختلف آن را پسندیدید شروع کنید به استفاده کردن از آن اگر به این صورت مردم جهان را به دین اسلام دعوت کنیم یعنی به بخش عقلانی دین دعوت بکنیم در آن زمان خواهد بود که دین شنونده های بسیار فراوان تری پیدا خواهد کرد و آن زمان شنونده های بسیار فراوان تری برای انقلاب اسلامی و انقلاب امام خمینی (ره) پیدا خواهد شد.
شما می دانید امروز تغییر دین یا انتخاب یک دین از نظر روانی کار دشواری است.
مانند این است که به کسی بگوییم بیا جنسیت خودت را تغییر بده یا مانند این است که به کسی بگوییم بیا تابعیت خودت را تغییر بده.
خب خیلی ها از نظر روحی آمادگی ندارند بلکه استیحاش می کنند از اینکه بخواهند به یک دین نزدیک بشوند و بپذیرند ، فکر می کنند که عوارض زیادی برایشان خواهد داشت و یا بخواهند دین خودشان را تغییر دهند ، این به اضافه ی آن همه تبلیغات منفی است که علیه دین اسلام شده است.
من با جمعی از اندیشمندان اروپایی که مسیحی بودند صحبت می کردم بعضی هایشان کشیک بودند، بعضی هایشان شخصیت های فرهنگی بودند و انسان های اهل دیانتی نبودند. آنها می گفتند : آیا شما می خواهید ما را به اسلام دعوت کنید؟
من می گفتم : نه ما نمی خواهیم شما را به اسلام دعوت کنیم بلکه ترجیح می دهیم شما مسیحی باقی بمانید اما حرف های مشترک زیادی داریم که حتی اگر مسیحی هم نباشید به دلیل عقلانیت و انسانیت می توانیم بر سر آنها توافق کنیم.
بعضی از مخاطبان من فکر می کردند که این یک روش است برای جذب آنها که گفتگو را شروع کنیم اما من برایشان دلیل آوردم که چرا نظر من این است که حتما نباید آنها مسلمان شوند . به آنها گفتم که دلیل من این است که وقتی هم مسیحی ، هم کسی که سکولار است و دینی ندارد و هم مسلمان ، همه یک حرف بزنند این حرف قوی تر در جهان پیش می رود تا اینکه هرکسی بخواهد هم سخن با ما بشود حتما لزوما باید مسلمان بشود.

وی با بر شمردن مانع دیگر برای رسیدن پیام امام راحل به ملت های مظاوم دنیا گفت: مانع دوم برای جهانی شدن پیام امام خمینی (ره) ، پیام انقلاب اسلامی و حتی پیام اصل اسلام که این انقلاب ما چیزی جز زنده کردن اسلام نیست ، ادبیات دینی ماست.
ما وقتی می خواهیم یک کار خوب،یک اقدام عقلانی درست انجام بدهیم اگر بگیم ما مسلمان ها معتقدیم یا دستور داریم از جانب خدا یا دستور داریم از جانب پیامبر خدا که این اقدام را انجام بدهیم دیگران خودشان را کنار می کشند و می گویند:خب این دستور دینی آنهاست در حالی که ما می توانیم با این ادبیات صحبت بکنیم که : عقل به انسان می گوید این کار لازم است فواید این کار هم این است، آثار و کارکردهایش هم این است ، اگر هم انجام ندهیم چه ضررهایی متوجه ما خواهد شد .
وقتی با ادبیات عقلانی صحبت نمیکنیم سخن ما کمتر به گوش مردم جهان خواهد رسید. عباراتی مثل اینکه ما مسلمانان معتقدیم یا مثل اینکه ما مسلمانان دستور داریم از جانب خدا ، عباراتی که شبیه ادبیات علم کلام است یا شبیه ادبیات علم فقه است موجب می شود که مردم جهان و صاحبان ادیان دیگر کمتر با بحث های ما ارتباط برقرار کنند . حتی جوان های محیط اسلامی هم با این مطالب کمتر ارتباط برقرار می کنند.
اگر می خواهیم جوانان جامعه اسلامی غرب زده نشوند،از دین فاصله نگیرند و دچار علم زدگی نشوند باید با ادبیات عقلانی از دین با آنها صحبت بکنیم.
مثلا : فواید و آثار یا حکمت یک عمل صالحی که در دین بیان شده را برای آنها بگوییم.
در متون دینی ما اینگونه عبارات فراوان هست که یا آثار اعمال صالح را بیان می کند و یا اصل این مطلب را در قرآن و روایات مکرر برای ما توضیح داده اند که دین مطابق عقل است و عقل دعوت کننده ی به دین است مثل این آیه : إِنْ أَحْسَنْتُمْ أَحْسَنْتُمْ لِأَنْفُسِكُمْ ۖ وَإِنْ أَسَأْتُمْ فَلَهَا ۚ فَإِذَا جَاءَ وَعْدُ الْآخِرَةِ لِيَسُوءُوا وُجُوهَكُمْ وَلِيَدْخُلُوا الْمَسْجِدَ كَمَا دَخَلُوهُ أَوَّلَ مَرَّةٍ وَلِيُتَبِّرُوا مَا عَلَوْا تَتْبِيرًا.

حجت الاسلام والمسلمین پناهیان ضمن با اهمیت دانستن ذکر فواید دین در تبلیغ افزود: یکی از اندیشمندان بزرگ اسلامی که از نوابغ تاریخ اسلام محسوب می شوند ، شهید بزرگوار علامه ی شهید سید محمد باقر صدر در حدود 45 سال پیش می فرمودند : ما امروز باید با بیان فواید دین برای دنیای مردم جوان ها و مردم را به دید دعوت کنیم . امروز نمی شود صرفا با اثبات مبدأ و معاد در مردم انگیزه ایجاد کرد که دینداری بکنند . حتی ایشان می فرمودند: پیامبر گرامی اسلام هم در صدر اسلام بیش از اینکه بخواهد با تاکید بر مبدا و معاد مردم را به دین اسلام جذب کند با بیان آثار و فواید احکام الهی برای آباد کردن دنیای آنها اکثریت مردم را به دین جذب کرد و امت اسلامی را شکل داد.
اگر ما بتوانیم با یک بیان عقلانی به ذکر فواید احکام الهی به ویژه در امور اجتماعی بپردازیم و قبل از آن و در کنار آن بتوانیم اساسا تلقی مردم جهان را از دین تغییر دهیم آن زمان شما خواهید دید که امام خمینی (ره) به عنوان یکی از عاقل ترین و دعوت کننده ی بزرگ به عقل و علم در جهان معرفی خواهد شد و آثار ایشان توسط تمام اندیشمندان و پژوهشگران مطالعه خواهد شد . در آن صورت خواهد بود که انقلاب اسلامی که چیزی جز اصرار بر عقلانیت نیست در تمام نفوس ، نفوذ خواهد کرد.

مشاهده بیشتر

۶ دیدگاه

  1. ما در آلمان خیلی به صحبت های استاد پناهیان علاقه مندیم
    به حاج آقا بگید در مورد رابطه دین و عقل بیشتر صحبت کنند خیلی نیاز داریم اینجا

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

نوشته های مشابه

دکمه بازگشت به بالا